รายงานการศึกษาวิจัย บทบาทของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
ในการคุ้มครองการละเมิดสิทธิมนุษยชนของภาคเอกชน
กรรมาธิการมีหน้าที่ประสานงานกับองค์กรระหว่างประเทศ หน่วยงานของรัฐ และองค์กร
สาธารณะซึ่งมีหน้าที่โดยตรงในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน องค์กรเหล่านี้มีอาทิ สหภาพยุโรป
สภายุโรป กระทรวงอื่นๆ รัฐสภาสหพันธรัฐ กลุ่มต่างๆ ในรัฐสภา รัฐ (Länder) คณะกรรมการ
ประสานงานการช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม มูลนิธิการเมือง มูลนิธิเอกชน องค์กรสาธารณะ และ
องค์กรพัฒนาเอกชนต่างๆ
การดำ�เนินการในประเด็นธุรกิจและสิทธิมนุษยชน
กรรมาธิการแห่งรัฐบาลสหพันธรัฐเพือ่ นโยบายด้านสิทธิมนุษยชน และสถาบันสิทธิมนุษยชน
เยอรมนีต่างมิได้มีหน้าที่รับหรือสอบสวนเรื่องร้องเรียนกรณีละเมิดสิทธิมนุษยชนในเยอรมนี
ไม่ว่าภาคเอกชนจะมีส่วนเกี่ยวข้องหรือไม่ อีกทั้งยังมิได้มีหน้าที่เสนอข้อแนะนำ�หรือตำ�หนิ
หน่ ว ยงานที่ เ กี่ ย วข้ อ งต่ อ กรณี ดั ง กล่ า ว เนื่ อ งจากการคุ้ ม ครองสิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนในเยอรมนี นั้ น
โดยหลักการเป็นหน้าที่ของศาล
ภายใต้ระบบกฎหมายเยอรมัน ใครก็ตามที่เชื่อว่า สิทธิของตนถูกละเมิดย่อมมีสิทธิ
ในการร้องเรียนต่อศาล ตามมาตรา 19 (4) ของกฎหมายพื้นฐาน (Basic Law) นอกจากนี้ รัฐบาล
ยังมีหน่วยงานและองค์กรต่างๆ รวมถึง คณะกรรมการรับเรื่องร้องเรียน (petition committees)
และกรรมาธิการด้านกิจการพลเมือง ทำ�หน้าที่เป็นศูนย์รับเรื่องร้องเรียนในประเด็นสิทธิมนุษยชน
ศูนย์รับเรื่องร้องเรียนดังกล่าวมีสถานะ “ผู้ตรวจการ” (Ombudsperson)
สถาบันสิทธิมนุษยชนเยอรมนีเป็นองค์กรเจ้าภ���พหลักองค์กรหนึ่งที่ผลักดันกระบวนการ
จัดทำ�แผนปฏิบัติการแห่งชาติว่าด้วยธุรกิจและสิทธิมนุษยชน (National Action Plan on Business
and Human Rights หรือ NAP) ของเยอรมนี และเป็นผู้จัดทำ�รายงานการประเมินข้อมูลพื้นฐาน
(baseline assessment) สำ�หรับกระบวนการ NAP ซึ่งตีพิมพ์เผยแพร่ในเดือนพฤษภาคม 2558
ในกระบวนการประเมินดังกล่าว สถาบันฯ มีสว่ นร่วมโดยตรงกับภาคธุรกิจ ภาครัฐ และภาคประชาสังคม
สถาบันฯ คาดว่า NAP ของเยอรมนีจะแล้วเสร็จและประกาศใช้ ในปี พ.ศ. 2559
4.3.2
อินโดนีเซีย
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติของประเทศอินโดนีเซีย (National Commission on
Human Rights หรือย่อว่า Komnas HAM) ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1993 (พ.ศ. 2536) ในสมัย
ประธานาธิบดีซูฮาร์โต เพียงหนึ่งสัปดาห์ก่อนการประชุมโลกว่าด้วยสิทธิมนุษยชน (World
Conference on Human Rights) ในกรุงเวียนนา ออสเตรีย การก่อตั้ง Komnas HAM มีขึ้นหลังจาก
รัฐบาลอินโดนีเซียได้เผชิญกับแรงกดดันอย่างหนักและยาวนานกว่า 18 เดือน หลังจากที่กองทัพ
ฆ่าสังหารหมู่ผู้ประท้วงโดยสันติในเมืองดิลี รัฐติมอร์ตะวันออก (Carver, 2004) โดยคณะกรรมการ
57