28
รายงานการศึกษาวิจัย
การเลือกปฏิบัติในการประกอบอาชีพของผูติดเชื้อเอชไอวี
ในสวนของการพัฒนากรอบกฎหมายเพื่อคุมครองสิทธิมนุษยชนผูติดเชื้อเอชไอวี พบวา กอนป
พ.ศ. 2553 สิทธิของผูติดเชื้อเอชไอวีไดรับการรับรองและคุมครองภายใตกรอบกฎหมายวาดวยขจัดการเลือกปฏิบัติ
ซึ่งในสหราชอาณาจักรมีกฎหมายในหมวดดังกลาวถึง 3 พระราชบัญญัติหลักดวยกัน กลาวคือ
1. พระราชบัญญัติการเลือกปฏิบัติทางเพศ พ.ศ. 2518 (ค.ศ. 1975)
2. พระราชบัญญัติการเลือกปฏิบัติทางเชื้อชาติ พ.ศ. 2519 (ค.ศ. 1976)
3. พระราชบั ญ ญั ติ ก ารเลื อ กปฏิ บั ติ ด ว ยเหตุ แ ห ง ความพิ ก าร พ.ศ. 2538 (ค.ศ. 1995)
แกไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2548 (ค.ศ. 2005)
สําหรับการคุมครองสิทธิของผูติดเชื้อเอชไอวีนั้น ไดกําหนดใหอยูภายใตพระราชบัญญัติการเลือก
ปฏิบัติดวยเหตุแหงความพิการ พ.ศ. 2538 โดยกฎหมายฉบับดังกลาวไดบัญญัติไววา หามมิใหมีการเลือกปฏิบัติตอ
ผูที่ติดเชื้อเอชไอวีดวยเหตุแหงความพิการ58 ในกรณีดังตอไปนี้ การศึกษา การจางงาน การเขารวมเปนสมาชิกของ
สหภาพ การจัดการที่อยูอาศัย การเขาถึงสินคาบริการ และเครื่องอํานวยความสะดวก เปนตน สําหรับประเด็น
การจางงานนั้นกฎหมายไดบัญญัติใหมีผลบังคับใช ทั้งในประเทศอังกฤษ สก็อตแลนด ไอรแลนดเหนือ และเวลส
อยางไรก็ดี แมวาจะมีกฎหมายที่รับรองและคุมครองสิทธิของผูติดเชื้อเอชไอวีจากการเลือกปฏิบัติ
แต ก็ พ บว า การบั ง คั บ ใช ก ฎหมายยั ง ไม มี ป ระสิ ท ธิ ภ าพ เนื่ อ งจากความซํ้ า ซ อ นและความไม ส อดคล อ งของ
ตัวบทกฎหมายในการสงเสริมความเทาเทียมและการขจัดการเลือกปฏิบัติ นอกจากนั้น ยังพบวาในสวนของ
พระราชบัญญัติการเลือกปฏิบัติดวยเหตุแหงความพิการ พ.ศ. 2538 นั้น ยังมีชองวางที่สงผลในเชิงลบตอการ
คุมครองสิทธิมนุษยชนของผูติดเชื้อเอชไอวีจากการเลือกปฏิบัติ ซึ่งสามารถสรุปไดดังตอไปนี้
- แมวา กฎหมายกําหนดใหผตู ดิ เชือ้ เอชไอวีตอ งไดรบั ความคุม ครองตามพระราชบัญญัตฉิ บับนี้ แตตอ งเปน
ผูติดเชื้อที่จะตองแสดงใหเห็นถึงอาการของโรคใหปรากฎเทานั้น บุคคลที่ติดเชื้อเอชไอวีแตไมแสดงอาการจะไม
ไดรับการคุมครองตามพระราชบัญญัติฉบับนี้
- กฎหมายฉบับนี้จะไมขยายความคุมครองไปยังบุคคลที่เชื่อวาเปนผูติดเชื้อเอชไอวี รวมถึงบุคคล
ผูใกลชิด เชน สมาชิกครอบครัว ก็จะไมอยูในความคุมครองตามพระราชบัญญัติฉบับนี้
- ผูติดเชื้อเอชไอวีที่ใชยาเสพติดโดยใชเข็มฉีดยาจะไมไดรับการคุมครองตามกฎหมายฉบับนี้
- กฎหมายไมใชบังคับกับนายจางหรือสถานประกอบการขนาดเล็ก เฉพาะนายจางที่มีลูกจางตั้งแต
15 คนขึ้นไปเทานั้น จึงจะอยูในบังคับของกฎหมายฉบับนี้
- กฎหมายยกเวนไมบังคับใชในกรณีการประกอบอาชีพ อาทิ การรับราชการทหาร ตํารวจ และไมมี
ผลบังคับใชกับองคกรวิชาชีพ อาทิ เนติบัณฑิตยสภา
- การไลออกจากงาน เนื่องมาจากเหตุอื่นนอกเหนือไปจากการเปนผูติดเชื้อเอชไอวี เชน การละเมิด
ขอสัญญา เชน การสิ้นสุดสัญญาจางงานเนื่องจากไมมีเงินจาง ไมถือเปนการเลือกปฏิบัติตามพระราชบัญญัติ
ฉบับนี้59
เพื่อแกไขปญหาในการบังคับใชพระราชบัญญัติ DDA รัฐบาลไดยกเลิกพระราชบัญญัติ DDA และ
ประกาศใชกฎหมายวาดวยความเสมอภาค (Equality Act 2010) โดยพระราชบัญญัติวาดวยความเสมอภาคนี้
Chapter 13, Section 18 ไดกาํ หนดให การเปนผูต ดิ เชือ้ เอชไอวีถอื เปนประเภทหนึง่ ของความพิการทีไ่ ดรบั การคุม ครองตามพระราชบัญญัตฉิ บับนี้ (The
Disability Discrimination Act 2005 (DDA))
59
National AIDs Trust, Overview of UK Anti-Discrimination Law: Fact Sheet 6, February 2003, www.areyouhivprejudice.org
58