86 รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๗ รายงาน “สถานการณ์ด้านสิทธิแรงงานข้ามชาติ ปี ๒๕๕๗” ๓๐ ของมูลนิธิเครือข่ายส่งเสริม คุณภาพชีวิตแรงงานระบุปัญหาของแรงงานข้ามชาติในประเทศไทยที่สำ�คัญ ดังนี้ F F F F F F F F F F F การเข้าถึงการสื่อสาร ทำ�ให้มีปัญหาในการสื่อสารกับนายจ้าง และการดำ�รงชีวิต ประจำ�วัน ทัศนคติที่เป็นลบหรืออคติของชุมชนที่มีต่อแรงงานข้ามชาติ ทั้งในด้านเชื้อชาติ สถานะทางเศรษฐกิจ และการแย่งอาชีพ การขาดความเข้าใจทางกฎหมายไทย ทำ�ให้เสี่ยงต่อการถูกละเมิด และแสวงหา ประโยชน์ และไม่สามารถเข้าถึงกระบวนการทางกฎหมายไทยได้ การถู ก ล่ อ ลวงให้ ม าทำ � งาน ทำ � ให้ ถู ก แสวงหาประโยชน์ แ ละตกเป็ น เหยื่ อ ของ กระบวนการค้ามนุษย์ การไม่ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมายคุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๑ ในทางปฏิบัติ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องค่าจ้างค่าล่วงเวลาวันหยุดวันลา ตามพระราชบัญญัติ คุ้มครองแรงงานตามปกติ ความปลอดภั ย ในการทำ � งาน เมื่ อ เกิ ด อุ บั ติ เ หตุ จ ากการทำ � งาน จะไม่ ไ ด้ รั บ การ คุ้มครองตามกฎหมายตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. ๒๕๓๗ อย่างเต็มที่ การใช้แรงงานเด็กต่างชาติที่อายุต่ำ�กว่า ๑๕ ปี โดยอาศัยช่องโหว่และการบังคับใช้ กฎหมาย การเปลี่ยนย้ายงานกับใบแจ้งออก โดยที่แรงงานข้ามชาติไม่สามารถเดินทางข้ามเขต จังหวัดได้ หากไม่ได้รับอนุญาตทำ�ให้แรงงานไม่สามารถเปลี่ยนงานและนายจ้างได้ หากถูกละเมิดสิทธิจากนายจ้างเดิม และยังเกิดกรณีที่นายจ้างหรือนายหน้ายึดบัตร ทำ�งานซึ่งเป็นเอกสารสำ�คัญของแรงงานในการแสดงตน การเข้าถึงของบริการสุขภาพของรัฐ การได้รับ การศึก ษาขั้น พื้นฐานตามนโยบายของรัฐ แม้ว่าจะมีมติค ณะรัฐ มนตรี ในปี ๒๕๔๘ ให้เด็กต่างชาติ เด็กไร้สัญชาติสามารถเข้าเรียนในระบบโรง���รียนของรัฐ ได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย แต่ในทางปฏิบัติพบว่า มีโรงเรียนจำ�นวนน้อยที่เปิดรับเด็ก ต่างด้าวที่เป็นลูกแรงงานต่างชาติ เนื่องจากปัญหาในการสื่อสาร และบางแห่งมีอคติ ว่าเป็นภาระของสังคม การไม่สามารถเข้าถึงกระบวนทางยุติธรรมทั้งกระบวนการ แรงงานต่างชาติจึงเสี่ยง ต่อการถูกแสวงหาประโยชน์จากการอาศัยช่องว่างทางกฎหมาย เช่น การขูดรีด แรงงาน เมื่อถูกจับ จะมีการเรียกร้องผลประโยชน์หรือว่าส่วยจากผู้ประกอบการ หรือแรงงาน ๓๐ สถานการณ์ด้านสิทธิแรงงานข้ามชาติ ปี ๒๕๕๗, มูลนิธิเครือข่ายส่งเสริมคุณภาพชีวิตแรงงาน