รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำ�ปี ๒๕๕๗ ในการประเมิ น สถานการณ์ สิ ท ธิ ม นุ ษ ยชนที่ เ กิ ด ขึ้ น ในปี ๒๕๕๗ นั้ น รายงานจะเที ย บเคี ย ง สถานการณ์และการดำ�เนินงานของรัฐกับเกณฑ์หรือมาตรฐานข้างต้น และจะประเมินความก้าวหน้า หรือถดถอยในด้านนั้น ๆ โดย กสม. เห็นว่า รัฐมีหน้าที่รับผิดชอบในเบื้องแรกในการส่งเสริมและคุ้มครอง สิ ท ธิ มนุษ ยชนที่เ กิดขึ้นภายในเขตอำ�นาจรัฐ รวมถึงการกระทำ�บุค คลหรือกลุ่มบุค คลที่มีสัญชาติไทย ที่มีผลกระทบต่อสิทธิมนุษยชนในต่างประเทศ โดยรัฐมีความรับผิดชอบใน ๓ ระดับ ดังนี้ หน้าที่ในการเคารพ (Obligation to Respect) หมายถึง การที่รัฐต้องไม่เข้าไปแทรกแซงการใช้สิทธิของประชาชน และไม่ทำ�การใด ๆ (กระทำ� หรือละเว้นการกระทำ�) ที่เป็นการละเมิด สิทธิมนุษยชนเสียเอง หน้าที่ในการคุ้มครอง (Obligation to Protect) หมายถึง รัฐมีหน้าที่ที่จะต้องคุ้มครองบุคคลหรือกลุ่มบุคคล มิให้ถูก ละเมิ ด สิ ท ธิ จ ากบุ ค คลอื่ น หรื อ กลุ่ ม อื่ น ใด โดยรั ฐ ต้ อ งมี ม าตรการ ดูแลไม่ให้เกิดการละเมิดสิทธิ แต่หากเกิดการละเมิดรัฐต้องเข้ามา ดูแลให้การคุ้มครอง หน้าที่ในการทำ�ให้สิทธิเกิดผลในทางปฏิบัติ ในการจัดทำ�/ อำ�นวยการให้เกิดขึ้นจริง (Obligation to Fulfill) หมายถึ ง การที่ รั ฐ ต้ อ งดำ � เนิ น การเชิ ง รุ ก (Positive Steps) ในการรับรองหรือประกั��สิทธิของประชาชน เช่น การสร้างกรอบ ทางกฎหมายและนโยบาย รวมถึงการมีมาตรการต่าง ๆ ที่จะช่วยให้ ประชาชนได้รับรู้ถึงสิทธิดังกล่าว การช่วยให้ประชาชนสามารถเข้าถึง และได้ ใช้ สิ ท ธิ แ ละเสรี ภ าพที่ ไ ด้ รั บ การรั บ รองในกฎหมายภายใน และตามพันธกรณีระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชนของไทย 23