80
ที่สำ� คัญ ได้แก่ กสศ. และ กยศ. เพื่อลดความเหลื่อมล�้ำ
ทางการศึกษา เป็นการด�ำเนินการเพื่อส่งเสริมการเข้าถึง
สิทธิการศึกษาให้ครอบคลุมและทั่วถึงยิ่งขึ้น ซึ่งเป็นไป
ตามรั ฐ ธรรมนู ญ และพั น ธกรณี ร ะหว่ า งประเทศด้ า น
สิทธิมนุษยชน แต่ยงั มีผยู้ นื่ กูบ้ างรายไม่ได้รบั การอนุมตั ใิ ห้
กู ้ ยื ม และมี ผู ้ เรี ย นจ� ำ นวนมากที่ ส� ำ เร็ จ การศึ ก ษาแล้ ว
แต่ไม่สามารถใช้คืนเงินกู้ได้อันเนื่องมาจากความยากจน
หลังจากจบการศึกษา ซึ่งได้มีการปรับปรุงแก้ไขกฎหมาย
ตามร่าง พ.ร.บ. กองทุนให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..)
พ.ศ. .... โดยลดเงื่ อ นไขการกู ้ ยื ม เพื่ อ ช่ ว ยให้ ผู ้ เรี ย น
ที่ ข าดแคลนทุ น ทรั พ ย์ เข้ า ถึ ง การศึ ก ษาได้ ม ากยิ่ ง ขึ้ น
สอดคล้องกับข้อเสนอแนะของกระบวนการ UPR ที่รัฐ
ให้การตอบรับในเรื่องการขยายการเข้าถึงการศึกษาและ
ให้การศึกษาขัน้ พืน้ ฐานส�ำหรับทุกคนอย่างต่อเนือ่ ง รวมทัง้
รับรองการเพิม่ อัตราการเข้าศึกษาในทุกระดับ
ข้อเสนอแนะในการส่งเสริมและคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชน
กสม. เห็นควรมีข้อเสนอแนะ ดังนี้
1) รัฐบาลควรมอบหมายหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ติ ด ตามเด็ ก ที่ อ าจหลุ ด หรื อ หลุ ด จากระบบการศึ ก ษา
ส่วนทีเ่ หลืออย่างต่อเนือ่ ง และสนับสนุนการด�ำเนินงานของ
กสศ. พร้อมจัดสรรงบประมาณให้เพียงพอต่อการคัดกรอง
และช่วยเหลือเด็กที่มีความเสี่ยงต่อการหลุดจากระบบ
การศึกษาทีอ่ ยูใ่ นครอบครัวทีม่ คี วามยากจนให้ได้รบั โอกาส
เข้าถึงการศึกษาเพิ่มมากยิ่งขึ้น
2) รัฐบาลควรมอบหมายหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
พิจารณาเพิ่มความรู้ทางการเงินให้แก่ผู้เรียนที่กู้ยืมเงิน
จาก กยศ. เพื่อให้มีความสามารถช�ำระหนี้คืนได้หลังจาก
ส�ำเร็จการศึกษาและมีรายได้เพียงพอต่อการด�ำเนินชีวิต
สิทธิชุมชนในการจัดการที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
1. การจัดการที่ดินและ��ารจัดการ
ทรัพยากรป่าไม้
สถานการณ์ ปัญหาหรืออุปสรรค
ด้านการจัดการที่ดิน
ในปี 2565 ประชาชนที่ ป ระสบปั ญ หาที่ ดิ น
ท�ำกินทับซ้อนกับโครงการของรัฐยังคงออกมาร้องเรียน
ให้รัฐแก้ไขปัญหา อาทิ กรณีชาวบ้านใน จ. อุตรดิตถ์
ติดตามความคืบหน้าเรือ่ งทีอ่ ยูอ่ าศัยและทีด่ นิ ท�ำกินตามที่
รัฐบาลจะจัดสรรให้ใหม่หลังจากการสร้างเขื่อนสิริกิติ์
ตัง้ แต่ปี 2513327 และกรณีชาวบ้านใน อ. ฮอด อ. จอมทอง
และ อ. ดอยเต่า จ. เชียงใหม่ ได้รบั ผลกระทบจากการสร้าง
เขือ่ นภูมพิ ล ถูกจัดสรรให้ไปอาศัยและท�ำกินในพืน้ ทีซ่ งึ่ เช่า
จากกรมป่าไม้ แต่ปัจจุบันสัญญาเช่าหมดอายุและยังไม่มี
การต่อสัญญา ท�ำให้ประสบปัญหาความไม่มั่นคงในที่อยู่
อาศัยและที่ดินท�ำกิน328 ทั้งนี้ พบปัญหาเรื่องที่ดินท�ำกิน
001-234 V9 CS6.indd 80
ทับซ้อนกับทีด่ นิ ของรัฐหลายกรณีทวั่ ประเทศ เช่น ชาวบ้าน
ทัพไทย อ. ตาพระยา จ. สระแก้ว เรียกร้องให้แก้ไข
การประกาศป่าชุมชนทับซ้อนกับที่ดินของชาวบ้าน 329
กรณีชาวบ้านหลายต�ำบลใน อ. คลองหอยโข่ง จ. สงขลา
ขอความช่วยเหลือกรณีที่ดินที่ทับซ้อนกับพื้นที่ป่าสงวน
ของกรมป่าไม้330 กรณีชาวบ้านได้รับความเดือดร้อนจาก
แนวเขตการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) ที่ทับซ้อน
กับที่ดินท�ำกินและที่อยู่อาศัย331 เป็นต้น
ข้อมูลจากส�ำนักงานคณะกรรมการนโยบายทีด่ นิ
แห่งชาติ (คทช.) ระบุว่าประเทศไทยมีที่ดินที่มีการออก
เอกสารสิทธิประมาณ 130 ล้านไร่ การถือครองส่วนมาก
กระจุ ก ตั ว อยู ่ ใ นกลุ ่ ม บุ ค คลหรื อ นิ ติ บุ ค คลบางกลุ ่ ม
โดยนับตัง้ แต่ปี 2558 - 2565 ประชาชนผูไ้ ร้ทดี่ นิ ท�ำกินได้ยนื่
ค�ำร้องแสดงความประสงค์ให้หน่วยงานภาครัฐช่วยเหลือ
จ�ำนวน 823,936 ราย ซึง่ ได้รบั การจัดทีด่ นิ แล้ว 76,453 ราย
หรือคิดเป็นร้อยละ 25 ของการก�ำหนดพืน้ ทีเ่ ป้าหมายและ
3/14/23 8:40 PM