10
รับเข้าท�ำงาน ซึ่งมีการร้องเรียนมายัง กสม. ที่ต้องได้รับ
การแก้ไขอย่างจริงจัง จึงควรมีการเร่งเสนอร่าง พ.ร.บ.
ขจั ด การเลื อ กปฏิ บั ติ ต ่ อ บุ ค คล พ.ศ. .... นอกจากนี้
กลุ ่ ม แรงงานข้ า มชาติ ยั ง คงมี ป ั ญ หาไม่ มี สิ ท ธิ เ ลื อ กตั้ ง
คณะกรรมการประกันสังคม ซึง่ ต้องปรับปรุงแก้ไขระเบียบ
ต่อไป
สิทธิในสุขภาพ
สถานการณ์สิทธิในสุขภาพที่ส�ำคัญในปี 2565
คือ ปัญหาการไม่มีหลักประกันสุขภาพของกลุ่มแรงงาน
ข้ามชาติและเด็กผู้ติดตามจ�ำนวนมาก ในส่วนของปัญหา
สุ ข ภาพจิ ต รั ฐ ได้ เ พิ่ ม ช่ อ งทางในการดู แ ลผู ้ ที่ มี ป ั ญ หา
สุขภาพจิตและน�ำเทคโนโลยีมาใช้ในการให้ค�ำปรึกษา
อย่างไรก็ตาม อัตราการฆ่าตัวตายส�ำเร็จยังคงเพิ่มสูงขึ้น
ทุกปี โดยเฉพาะกลุ่มเด็กและเยาวชนมีความเสี่ยงในการ
ฆ่ า ตั ว ตายสู ง ในส่ ว นของสถานการณ์ ก ารใช้ กั ญ ชา
ของประชาชน มี ร ายงานผลกระทบต่ อ สุข ภาพที่อ าจ
เกี่ยวเนื่องจากการใช้กัญชาออกมาเป็นระยะ และปัญหา
เด็กและเยาวชนใช้กัญชา แม้จะมีกฎหมายเพื่อคุ้มครอง
สุขภาพของประชาชนหลายฉบับ แต่ยงั ไม่มกี ลไกบังคับใช้
ทีช่ ดั เจนและยังไม่ครอบคลุมเพียงพอทีจ่ ะสามารถป้องกัน
ผลกระทบได้อย่างมีประสิทธิผล
สิทธิด้านการศึกษา
ในปี 2565 รัฐบาลมีความพยายามในการจัดการ
เรียนการสอนแบบ on-site ทั้งได้มีการจัดหาวัคซีนให้แก่
เด็กนักเรียนและบุคลากรทางการศึกษาอย่างทัว่ ถึง รวมถึง
มีความคืบหน้าในการติดตามนักเรียนที่หลุดจากระบบ
การศึกษา และการช่วยเหลือผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์เพื่อ
สร้างความเสมอภาคและลดความเหลือ่ มล�ำ้ ทางการศึกษา
ผ่านกลไกของ กสศ. และ กยศ. อย่างไรก็ตาม สถานการณ์
ที่ น ่ า ห่ ว งกั ง วลคื อ ปั ญ หาการสู ญ เสี ย การเรี ย นรู ้ ข อง
เด็กปฐมวัย และเด็กนักเรียนที่หลุดจากการศึกษาและ
ไม่สามารถติดตามให้กลับเข้าสู่ระบบการศึกษาได้ ซึ่งเป็น
ความท้าทายของรัฐในการจัดการกับปัญหาดังกล่าวเพื่อ
ให้เด็กได้รับการศึกษาและได้รับการพัฒนาการเรียนรู้
ที่เหมาะสมกับวัย
001-234 V9 CS6.indd 10
สิทธิชมุ ชนในการจัดการทีด่ นิ ทรัพยากรธรรมชาติ
และสิ่งแวดล้อม
ส�ำหรับปี 2565 รัฐบาลได้ดำ� เนินการแก้ไขปัญหา
การถือครองที่ดินและความขัดแย้งในพื้นที่ป่าอนุรักษ์
โดยการยกระดับโฉนดชุมชนเพื่อจัดสรรที่ท�ำกินให้แก่
ประชาชน รวมทั้งปรับปรุงแผนที่แนวเขตที่ดินของรัฐ
รวมถึงความพยายามเพื่อแก้ไขปัญหาประชาชนที่ได้รับ
ผลกระทบจากนโยบายของรัฐเกี่ยวกับการอนุรักษ์และ
จัดการทรัพยากรธรรมชาติเพื่อมุ่งไปสู่การนิรโทษกรรม
อย่ า งไรก็ ต าม การแก้ ป ั ญ หาพื้ น ที่ ทั บ ซ้ อ นระหว่ า ง
เขตป่าอนุรกั ษ์กบั ทีอ่ ยูอ่ าศัยและทีด่ นิ ท�ำกินของประชาชน
และการจัดสรรทีด่ นิ ให้แก่ประชาชนตามนโยบายของ คทช.
ยังมีความล่าช้า และการจัดท�ำกฎหมายล�ำดับรองของ
กฎหมายเกี่ยวกับการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและ
สิ่งแวดล้อมที่ยังคงไม่มีความก้าวหน้าจากปี 2564
การด�ำเนินโครงการพัฒนาของรัฐหรือของเอกชน
ทีร่ ฐั เป็นผูอ้ นุญาต ยังมีปญ
ั หาไม่สามารถสร้างหลักประกัน
ให้ กั บ บุ ค คลหรื อ ชุ ม ชนที่ อ าจได้ รั บ ผลกระทบด้ า น
สิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะอย่างยิง่ ในประเด็นการมีสว่ นร่วม
ของประชาชนและการเข้ า ถึ ง ข้ อ มู ล ข่ า วสารที่ ส� ำคั ญ
เพื่อประกอบการรับฟังความคิดเห็นอย่างเพียงพอและ
ครบถ้วน กสม. จึงมีข้อเสนอแนะให้หน่วยงานของรัฐหรือ
เอกชนที่ ด� ำ เนิ น โครงการพั ฒ นาต่ า ง ๆ ต้ อ งค� ำ นึ ง ถึ ง
การมีสว่ นร่วมอย่างแท้จริง ให้ความส�ำคัญกับการเปิดเผย
ข้อมูลและรับฟังความคิดเห็น รวมทั้งต้องจัดท�ำมาตรการ
ป้องกันแก้ไขหรือเยียวยาผูท้ ไี่ ด้รบั ผลกระทบอย่างรวดเร็ว
และเป็นธรรม
ธุรกิจกับสิทธิมนุษยชน
ในภาพรวมของปี 2565 รัฐบ���ลและหน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้องพยายามขับเคลื่อนแผน NAP เพื่อส่งเสริม
การประกอบธุรกิจที่เคารพสิทธิมนุษยชนตามหลักการ
ชี้แนะของสหประชาชาติว่าด้วยธุรกิจกับสิทธิมนุษยชน
แต่ยังมีข้อท้าทายด้านการส่งเสริมความรู้ความเข้าใจ
เกีย่ วกับการประกอบธุรกิจทีเ่ คารพสิทธิมนุษยชนในวงกว้าง
3/14/23 8:40 PM