๓. การเข้ า ถึ ง สิ ท ธิ ใ นการรั บ บริ ก ารด้ า นสุ ข ภาพ
ของผู้ต้องขัง การเข้าถึงสิทธิในการรับบริการด้านสุขภาพ
ในสถานที่ กั ก ขั ง และเรื อ นจ� ำ เป็ น หนึ่ ง ในข้ อ กั ง วล
ของคณะกรรมการประจ�ำกติกา ICESCR โดยมีขอ้ เสนอแนะ
ให้ ป ระเทศไทยปรั บ ปรุ ง สภาพแวดล้ อ มในสถานที่
กั ก ขั ง และเรื อ นจ� ำ ให้ ส อดคล้ อ งกั บ ข้ อ ก� ำ หนดขั้ น ต�่ ำ
ขององค์ ก ารสหประชาชาติ ใ นการปฏิ บั ติ ต ่ อ ผู ้ ต้องขัง
(United Nations Standard Minimum Rules for the
Treatment of Prisoners หรือ Nelson Mandela Rules)๑๕๖
กระทรวงสาธารณสุข โดยส�ำนักงานหลักประกันสุขภาพ
แห่ ง ชาติ ร ่ ว มกั บ กรมราชทั ณ ฑ์ กระทรวงยุ ติ ธ รรม
ได้ จั ด ระบบดู แ ลสุ ข ภาพให้ กั บ ผู ้ ต ้ อ งขั ง ในเรื อ นจ� ำ และ
ทัณฑสถาน ๑๔๓ แห่งทั่วประเทศ ภายใต้ยุทธศาสตร์
การพัฒนาระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ฉบับที่ ๔
พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๔ ๑๕๗ ส� ำ หรั บ ผู ้ ต ้ อ งขั ง ที่ เ ป็ น
ผู้มีสิทธิในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ กระทรวง
สาธารณสุ ข และกรมราชทั ณ ฑ์ กระทรวงยุ ติ ธ รรม
ได้ แ ก้ ไ ขปั ญ หาการเข้ า ถึ ง บริ ก ารด้ า นสาธารณสุ ข
ของผู ้ ต ้ อ งขั ง โดยด� ำ เนิ น การจั ด ระบบให้ มี ก ารย้ า ย
อัตราการคลอดของวัยรุ่นอายุ ๑๕ – ๑๙ ปี ต่อกลุ่มประชากรวัยเดียวกัน ๑,๐๐๐ คน (ในระหว่างปี ๒๕๕๕-๒๕๕๙) มีค่า ๕๓.๔ (ปี ๒๕๕๕ ) ๕๑.๑ คน (ปี ๒๕๕๖) ๔๗.๓ คน
(ปี ๒๕๕๗) ๔๔.๘ คน (ปี ๒๕๕๘) และ ๔๒.๕ คน (ปี ๒๕๕๙).
จาก รายงานประชากรไทย พ.ศ. ๒๕๖๑ : การลงทุนกับเยาวชน, โดย กองทุนประชากรแห่งสหประชาชาติ (UNFPA), ๒๕๖๑. สืบค้นจาก https://thailand.unfpa.org/
sites/default/files/pub-pdf/UNFPA%20Presentation_28-Nov-2017.pdf
๑๕๔
จาก รายงานประชากรไทย, โดย กองทุนประชากรแห่งสหประชาชาติ (UNFPA), ๒๕๖๑. สืบค้นจาก http://contry-ce.unfpa.org/thailand
๑๕๕
จาก บทสรุป ยุทธศาสตร์การป้องกันและการแก้ไขปัญหาการตัง้ ครรภ์ในวัยรุน่ พ.ศ. ๒๕๕๘-๒๕๖๗, โดย กระทรวงสาธารณสุข, ๒๕๖๑. สืบค้นจาก http://rh.anamai.moph.
go.th/download/all_file/index/actionplan_tp/the-National-Strategy-on-Prevention-and-Solution-of-Adolescent-Pregnancy-B.E.2560-2569(2017-2026).pdf
๑๕๖
From Concluding Observations on the combined initial and second periodic reports of Thailand (para. 28), United Nations Economic and Social Council,
E/C12/THA/CO1-2, by Office of the High Commissioner for Human Rights, 2015. Retrieved from https://tbinternet.ohchr.org/_layouts/treatybodyexternal/
Download.aspx?symbolno=E/C.12/THA/CO/1-2&Lang=En
๑๕๗
จาก ยุทธศาสตร์การพัฒนาระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ฉบับที่ ๔ พ.ศ.๒๕๖๐-๒๕๖๔, โดย ส�ำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ, ๒๕๖๑. สืบค้นจาก www.nhso.go.th/
frontend/page-contentdetail.aspx?CatID=MTAzMg==
การประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม
ในวัยรุ่น พ.ศ. ๒๕๕๙ และมีการด�ำเนินการภายใต้แผน
ปฏิบัติการของยุทธศาสตร์การป้องกันและแก้ไขปัญหา
การตั้งครรภ์ในวัยรุ่น พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๗ เพื่อแก้
ปั ญ หาการตั้ ง ครรภ์ ใ นวั ย รุ ่ น อย่ า งเป็ น ระบบ ส่ ง ผลให้
กลุ ่ ม วั ย รุ ่ น สามารถเข้ า ถึ ง สิ ท ธิ อ นามั ย ผ่ า นระบบ
หลักประกันสุขภาพแห่งชาติได้มากขึ้น โดยสามารถเข้ารับ
บริการคุมก�ำเนิดอย่างไม่ถาวรโดยปราศจากค่าใช้จ่าย
จากหน่ ว ยบริ ก ารทุ ก แห่ ง ทั่ ว ประเทศของระบบ
หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ในระยะเวลา ๕ ปีที่ผ่านมา
อั ต ราการคลอดบุ ต รของวั ย รุ ่ น อายุ ๑๕- ๑๙ ปี ต ่ อ
ประชากรหญิงวัยเดียวกัน ๑,๐๐๐ คน มีแนวโน้มลดลง
อย่างต่อเนื่องชัดเจนจาก ๕๓.๔ คนในปี ๒๕๕๕ เหลือ
๔๒.๕ คน ในปี ๒๕๕๙ ๑๕๓ แต่ยังมีค่าสูงกว่าค่าเฉลี่ย
การตั้งครรภ์และคลอดบุตรของวัยรุ่นในภูมิภาคเอเชีย
แปซิ ฟ ิ ก คื อ ๓๕ คนต่ อ ประชากร ๑,๐๐๐ คนในวั ย
เดียวกัน (UNFPA State of World Population)๑๕๔
โดยประเทศไทยมีเป้าหมายลดอัตราการคลอดของวัยรุ่น
อายุ ๑๕ – ๑๙ ปี ให้ไม่เกิน ๒๕ คนต่อประชากรหญิง
อายุ ๑๕ – ๑๙ ปี ๑,๐๐๐ คนในปี ๒๕๖๙๑๕๕
บทที่ ๓
รายงานผลการประเมินสถานการณ์ดา้ นสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๑
๑๕๓
97