กลับยังมีไม่มาก แม้ว่าจะมีมาตรการให้ความช่วยเหลือ แก่ผู้เดินทางกลับในการตั้งถิ่นฐาน ส่วนการด�ำเนินการ เกี่ยวกับผู้แสวงหาที่พักพิง กสม. ได้ตรวจเยี่ยมห้องกัก ของส�ำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในหลายพื้นที่ และพบว่า ผู้หลบหนีเข้าเมืองบางรายอาจเป็นผู้หนีภัยอันตรายเข้ามา ในประเทศไทย และไม่ ส ามารถเดิ น ทางกลั บ ไปยั ง ประเทศต้ น ทางได้ ท� ำ ให้ ต ้ อ งถู ก กั ก อย่ า งไม่ มี ก� ำ หนด โดยต้ อ งเผชิ ญ สภาพความแออั ด ในห้ อ งกั ก กอปรกั บ ข้อจ�ำกัดในการเข้าถึงการรักษาพยาบาลอาจท�ำให้ผตู้ อ้ งกัก ที่ สุ ข ภาพไม่ แ ข็ ง แรงเกิ ด การเจ็ บ ป่ ว ยถึ ง ขั้ น รุ น แรงได้ อย่ า งไรก็ ดี รั ฐ มี ค วามพยายามที่ จ ะไม่ ค วบคุ ม ตั ว เด็ ก ไว้ ใ นห้ อ งกั ก เพื่ อ ให้ เ ป็ น ไปตามแนวปฏิ บั ติ ร ะหว่ า ง ประเทศที่ เ ห็ น ว่ า การกั ก ตั ว เป็ น ระยะเวลายาวนาน จะส่ ง ผลกระทบต่ อ พั ฒ นาการของเด็ ก ในอนาคต ซึ่ ง ถื อ เป็ น ความก้ า วหน้ า ที่ ส� ำ คั ญ เนื่ อ งจากมาตรการ ดั ง กล่ า วจะช่ ว ยให้ เ ด็ ก ได้ รั บ ความคุ ้ ม ครองบนพื้ น ฐาน ของการค� ำ นึ ง ถึ ง ประโยชน์ สู ง สุ ด ของเด็ ก ตามหลั ก การ ของอนุสัญญา CRC ซึ่งประเทศไทยเป็นภาคี ในส่ ว นของผู ้ แ สวงหาที่ พั ก พิ ง /ผู ้ ลี้ ภั ย พั ฒ นาการ ทางการเมื อ งที่ ดี ขึ้ น ในประเทศเมี ย นมาท� ำ ให้ ส ามารถ ส่ ง ผู ้ ห นี ภั ย จากการสู ้ ร บชาวเมี ย นมาในพื้ น ที่ พั ก พิ ง ชั่ ว คราวตามแนวชายแดนกลั บ ประเทศเมี ย นมา โดยสมัครใจได้จ�ำนวนหนึ่ง แต่จ�ำนวนผู้สมัครใจเดินทาง กสม. มีข้อเสนอแนะในการคุ้มครองสิทธิของผู้มีปัญหา สถานะในประเทศไทยที่ ส� ำ คั ญ แยกตามกลุ ่ ม ข้ า งต้ น ดังนี้ (๑) กลุ่มแรงงานข้ามชาติ รัฐควรมีการให้ความรู้ และสร้างความเข้าใจแก่นายจ้างและแรงงานต่างด้าว เกี่ ย วกั บ การปฏิ บั ติ ต ามพระราชก� ำ หนดการบริ ห าร ข้อเสนอแนะของ กสม. ต่อสถานการณ์สิทธิมนุษยชน ๑๔ ประเด็น ในปี ๒๕๖๑ ในส่ ว นของกลุ ่ ม บุ ค คลไร้ รั ฐ /ไร้ สั ญ ชาติ แม้ ว ่ า รั ฐ มี น โยบายและปรั บ ปรุ ง กฎหมายเพื่ อ เอื้ อ ประโยชน์ ในการขอสถานะหรือสัญชาติไทยของคนกลุ่มนี้มากขึ้น แต่ ยั ง มี ป ั ญ หาอุ ป สรรคในการปฏิ บั ติ พ อสมควร ท� ำ ให้ การด� ำ เนิ น การในเรื่ อ งสถานะบุ ค คลยั ง ไม่ คื บ หน้ า เท่ า ที่ ค วร และยั ง มี ผู ้ ไ ร้ รั ฐ /ไร้ สั ญ ชาติ บ างกลุ ่ ม ที่ ประสบปัญหานี้ ซึ่งส่งผลกระทบต่อสิทธิและความเป็นอยู่ ของคนกลุ ่ ม ดั ง กล่ า ว ส่ ว นประเด็ น สิ ท ธิ ท างการ ศึ ก ษาพบว่ า มี ก ารด� ำ เนิ น การที่ ท� ำ ให้ ป ั ญ หาคลี่ ค ลาย โดยกลุ่มเด็กไร้รัฐ/ไร้สัญชาติส่วนใหญ่ โดยเฉพาะเด็กที่อยู่ ในพื้นที่ห่างไกล หรือในพื้นที่ชายแดนของประเทศไทย ได้รับการศึกษาในโรงเรียนในพื้นที่ที่ตนและครอบครัว อาศัยอยู่ แม้ว่าจะยังไม่ได้รับสถานะทางกฎหมายก็ตาม อย่ า งไรก็ ดี ยั ง คง���บผู ้ ไ ร้ รั ฐ /ไร้ สั ญ ชาติ บ างกลุ ่ ม ที่ ยั ง ไม่ ส ามารถเข้ า ถึ ง กระบวนการขอสถานะ/สั ญ ชาติ ตามนโยบายของรัฐ เช่น ผู้สูงอายุไร้สัญชาติที่ตกส�ำรวจ และยั ง ไม่ มี ข ้ อ มู ล ทางทะเบี ย น ท� ำ ให้ ป ระสบปั ญ หา ในการเข้ารับบริการสาธารณสุข บทสรุปผู้บริหาร รายงานผลการประเมินสถานการณ์ดา้ นสิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ปี ๒๕๖๑ 27