รายงานการศึกษาวิจัย
การเลือกปฏิบัติในการประกอบอาชีพของผูติดเชื้อเอชไอวี
VII
โดยมีการเก็บขอมูลจากผูมีสวนไดสวนเสียใน 6 กลุม โดยวิธีการ ดังนี้
กลุม
วิธีการ
จํานวน
ผูติดเชื้อ
- กลุมที่มีงาน
- กลุมที่เคยถูกปฏิเสธ/เลิกจาง
กลุมผูใกลชิดผูติดเชื้อ
กลุมนายจาง/เจาของสถานประกอบการ
การสัมภาษณเชิงลึก รวมกับการจัดสนทนากลุม แบบปรึกษาหารือ
(deliberative focus group) ครอบคลุมพื้นที่เมือง-ชนบท และ
ประเภทกิจการ
10 - 12 คน
กลุมลูกจางในสถานประกอบการ
และตัวแทนสหภาพแรงงาน
กลุมเจาหนาที่รัฐ/เอกชน/
องคกรพัฒนาเอกชนที่ทํางานเกี่ยวของ
กลุมผูเชี่ยวชาญดานเชื้อเอชไอวี
การสัมภาษณเชิงลึก รวมกับการจัดสนทนากลุม แบบปรึกษา
หารือ ครอบคลุมกิจการของรัฐ/รัฐวิสาหกิจ/เอกชน โดยเฉพาะ
กิจการอาหารและกิจการตอเนื่อง, กิจการบริการ รวมกับการ
ศึกษากรณีศึกษา
การจัดสนทนากลุมแบบปรึกษาหารือ
การสัมภาษณเชิงลึก รวมกับการจัดสนทนากลุม
แบบปรึกษาหารือกับผูติดเชื้อ
สัมภาษณเชิงลึก
15 - 20 คน
8 - 10 คน
8 - 10 คน
8 - 10 คน
1 - 2 คน
การสนทนากลุมในการวิจัยครั้งนี้ ไมใชการสนทนากลุมโดยทั่วไป แตเปนวิธีการที่พัฒนา
มาจากการสํารวจความคิดเห็นแบบปรึกษาหารือ (Deliberative Polling) ซึ่งเปนวิธีการที่ James Fishkin
ออกแบบโดยใหความสําคัญกระบวนการอภิปรายที่ผูเขารวมมีขอมูลมากเพียงพอ และสามารถชั่งนํ้าหนักของ
ขอเสนอตาง ๆ ที่เกิดขึ้น คุณภาพของการปรึกษาหารือขึ้นอยูกับ ความสมบูรณในการเสนอประเด็นจากทุกฝาย
ขอมูลที่มีคว��มแมนยําในเชิงเหตุผล ความมีสํานึกในการตัดสินใจ (conscientiousness)
โดยทั่วไป การคัดเลือกผูเขารวมสํารวจความคิดเห็นแบบปรึกษาหารือจะมาจากการสุมเลือก
โดยพิ จ ารณาความครอบคลุมของภูมิห ลัง ความแตกต า งทั้ ง ในด า นพื้ นที่ ลัก ษณะประชากร โครงสร างของ
กระบวนการสํารวจความคิดเห็นแบบปรึกษาหารือ ประกอบดวย การอภิปรายกลุมยอยโดยมีผูดําเนินการอภิปราย
ที่มีประสบการณ และการใหขอมูลจากผูเชี่ยวชาญในเวทีใหญที่ผูเขารวมมีโอกาสซักถาม และการสํารวจความคิด
เห็นในขั้นสุดทาย โดยหลักการ ผูเขารวมกระบวนการจะมีโอกาสในการทบทวนสิ่งที่ฟงมาจากเวทีใหญกอนจะ
ตัดสินใจตอบแบบสํารวจ การใหขอมูลกับผูเขารวมอยางรอบดานจึงเปนเรื่องสําคัญ ในบางกรณีอาจมีการใหขอมูล
กับผูเขารวมเพื่อเปนการเตรียมการลวงหนาอีกดวย3
แตสําหรับในงานวิจัยครั้งนี้ จะปรับรูปแบบจากการสํารวจความเห็นมาเปนการสนทนากลุม
ตัง้ แตการเลือกผูเ ขารวมสนทนากลุม จะใชวธิ กี ารเลือกแบบเฉพาะเจาะจงเพือ่ ใหไดผทู สี่ ามารถใหขอ มูลไดอยางชัดเจน
ในเรื่องนั้น ๆ (ในขณะที่การสํารวจความเห็นแบบปรึกษาหารือใชการสุมเลือก) และในกระบวนการสนทนากลุมนี้
จะมีขั้นตอน ดังนี้
เริม
่ จากการตัง้ คําถามเบือ้ งตนถึงสภาพปญหา สาเหตุและปจจัยทีก่ อ ใหเกิดการเลือกปฏิบตั ิ
ในการประกอบอาชีพของผูติดเชื้อ และผลกระทบที่เกิดขึ้น
3
James Fishkin and Cynthia Farrar,. Deliberative Polling : From Experiment to Community Resource. InGastil, John and Levine,
Peter.eds. The Deliberative Democracy Handbook : Strategies for Effective Civic Engagement in the Twenty-First Century.
pp. 68-79. San Francisco : Jossey-Bass, 2005.